Okulary progresywne – co to jest, jak działają i dla kogo są przeznaczone?

Z czasem może pojawić się potrzeba korzystania z okularów, które zapewniają wyraźne widzenie zarówno z bliska, jak i z daleka. W takiej sytuacji rozwiązaniem mogą być okulary progresywne, łączące w jednej soczewce różne zakresy widzenia. Pozwalają one korzystać z jednej pary okularów do wyraźnego widzenia na różne odległości. W jednej soczewce znajdują się strefy odpowiadające za widzenie dali, odległości pośrednich i bliży, a płynne przejście między nimi umożliwia zmianę ostrości bez zmiany okularów. W tym wpisie wyjaśniamy najważniejsze kwestie związane z doborem i użytkowaniem okularów progresywnych.

Okulary progresywne – co to znaczy w praktyce?

Okulary progresywne pozwalają korzystać z jednej pary podczas wykonywania różnych czynności, bez konieczności zmiany okularów w zależności od odległości. W praktyce oznacza to, że można w nich spojrzeć przez okno, pracować przy komputerze, a następnie przeczytać książkę lub wiadomość na telefonie. Poszczególne obszary widzenia znajdują się w różnych częściach soczewki, a przejście między nimi jest płynne. Góra soczewki odpowiada za patrzenie w dal, środek za odległości pośrednie, mniej więcej na wyciągnięcie ręki, a dół za czytanie. Granic między strefami nie widać ani z zewnątrz, ani podczas patrzenia, ponieważ moc narasta stopniowo, a nie skokowo. W praktyce okulary progresywne zastępują dwie pary, czyli te do dali i te do czytania, a przy okazji pokrywają odległość, z którą żadna z nich nie radzi sobie dobrze, czyli tę, w której znajduje się monitor.

Okulary progresywne a dwuogniskowe – gdzie leży różnica?

Różnicę między okularami dwuogniskowymi a progresywnymi najszybciej zauważysz na samej soczewce. W dwuogniskowych dolne pole do czytania jest wyraźnie odgraniczone, a spojrzenie w dół powoduje charakterystyczny przeskok obrazu. Widzi to zarówno osoba nosząca okulary, jak i ta siedząca naprzeciwko. Ważniejszy jest jednak brak strefy pośredniej. Soczewki dwuogniskowe zapewniają widzenie do dali i bliży, a wszystko pomiędzy pozostaje nieostre. Przy pracy z komputerem to problem podstawowy, bo ekran stoi dokładnie w tej pominiętej odległości. Soczewka progresywna prowadzi wzrok przez wszystkie trzy zakresy, bez przeskoku i bez linii podziału.

Jak działają okulary progresywne?

To, jak działają okulary progresywne, najłatwiej prześledzić na przykładzie zwykłego dnia w biurze. Przez górną część soczewki patrzysz na osobę po drugiej stronie sali, niżej na monitor, a jeszcze niżej na notatki na biurku. Moc soczewki rośnie stopniowo w tak zwanym kanale progresji, aż osiągnie pełną wartość dodatku do czytania. Zmienia się przy tym jeden nawyk: zamiast wodzić samymi oczami, częściej obracasz głowę w stronę tego, na co patrzysz. Wynika to z budowy soczewki, ponieważ po bokach kanału progresji znajdują się obszary o obniżonej ostrości. Nie da się ich całkowicie wyeliminować, ale można je znacząco zawęzić. Indywidualnie projektowane soczewki mogą zapewnić szersze pole widzenia, ale wymagają dokładnych pomiarów, takich jak rozstaw źrenic, wysokość montażu, odległość soczewki od oka i kąt nachylenia oprawy. Z tego samego powodu soczewek progresywnych nie przekłada się bez zmian do innej oprawki ani nie wykonuje wyłącznie na podstawie recepty.

Do czego służą okulary progresywne na co dzień?

Zastosowanie okularów progresywnych najlepiej widać przy zwykłych, codziennych czynnościach. W sklepie przeczytasz skład na etykiecie i od razu spojrzysz na koniec alejki. Za kierownicą obejmiesz wzrokiem drogę, deskę rozdzielczą i ekran nawigacji. W kuchni sprawdzisz przepis, po czym wrócisz spojrzeniem do patelni. Na spotkaniu przejrzysz dokument i podniesiesz wzrok na rozmówcę. W praktyce okulary progresywne pozwalają zapomnieć o odkładaniu jednej pary i sięganiu po drugą kilkanaście razy dziennie. Dochodzi do tego kwestia wyglądu: soczewki nie różnią się niczym od zwykłych, jednoogniskowych, bo strefa do czytania pozostaje niewidoczna. Przy pierwszych okularach po czterdziestce bywa to argument nie mniej ważny niż sama wygoda.

Dla kogo są okulary progresywne?

To, dla kogo okulary progresywne będą dobrym wyborem, zależy głównie od tego, jak wygląda Twój dzień. Szczególnie dobrze sprawdzą się u:

• osób krótkowzrocznych i dalekowzrocznych, które nosiły okulary na stałe, a teraz doszedł im kłopot z widzeniem z bliska,
• pracowników biurowych korzystających na co dzień z monitora oraz dokumentów,
• kierowców pokonujących dłuższe trasy,
• wszystkich, których irytuje ciągłe zdejmowanie i zakładanie okularów do czytania.

Astygmatyzm niczego tu nie wyklucza, ponieważ cylinder można zawrzeć również w soczewce progresywnej. Więcej uwagi wymagają natomiast zawody z długim patrzeniem w górę z bliska, jak u elektryka czy malarza, oraz praca z jedną, stałą odległością roboczą. W takich przypadkach progresywne okulary pozostają dobrym rozwiązaniem na co dzień, ale warto uzupełnić je parą zadaniową.

Czy progresywne mogą szkodzić oczom?

Czy okulary progresywne są zdrowe dla oczu? Nie ma danych wskazujących, że mogą im szkodzić, ponieważ nie pogłębiają wady wzroku ani nie rozleniwiają oka, a odciążają akomodację, dzięki czemu zmęczenie przy pracy z bliska może się zmniejszyć. Problemy wynikają najczęściej nie z samej technologii, ale z nieprecyzyjnego doboru. Objawy źle dobranych okularów progresywnych to:

• zawroty głowy,
• wrażenie falowania obrazu przy ruchu głową,
• ból głowy pod koniec dnia,
• niepewność podczas chodzenia po schodach.

Część tych odczuć pojawia się także przy prawidłowo wykonanej parze i mija w ciągu kilku do kilkunastu dni. Jeśli po dwóch tygodniach nic się nie zmienia, wróć do salonu, bo najczęściej odpowiada za to wysokość montażu, ustawienie oprawy na twarzy albo zbyt duży skok dodatku przy pierwszych okularach.

Czy okulary progresywne trzeba nosić cały czas?

Na etapie adaptacji okulary progresywne trzeba nosić cały czas. Mózg uczy się wtedy, przez którą część soczewki patrzeć w danej sytuacji, a zakładanie ich z doskoku wydłuża ten proces o kolejne dni. Start jest łatwiejszy w domu, w znanym otoczeniu, i warto od razu poćwiczyć schodzenie po schodach: przez górną część soczewki, opuszczając głowę zamiast samych oczu. Później o częstotliwości noszenia decyduje przede wszystkim wygoda. Większość osób nosi je od rana do wieczora, ale nic nie każe zakładać ich do czynności, przy których nie są potrzebne. Przy wielogodzinnej pracy z komputerem część klientów dokłada okulary biurowe z szerszą strefą pośrednią, a na rower albo na urlop wybiera okulary progresywne przeciwsłoneczne z tą samą korekcją.

Od czego zależy cena okularów progresywnych?

Cena okularów progresywnych zależy od kilku elementów. Wpływają na nią przede wszystkim:

• konstrukcja soczewki – projekty standardowe są tańsze, a liczone indywidualnie, pod konkretną oprawę i sposób patrzenia, kosztują więcej, ale dają szersze strefy i łatwiejszą adaptację,
• rodzaj korekcji i materiał – przy mocniejszej wadzie stosuje się cieńsze soczewki o wyższym współczynniku załamania,
• zastosowane powłoki – antyrefleks, warstwy ułatwiające czyszczenie, filtry na światło niebieskie.

Osobno wycenia się warianty dodatkowe, na przykład progresywne soczewki fotochromowe, które przyciemniają się na słońcu choć za szybą samochodu działają słabiej niż na zewnątrz. Znaczenie ma też oprawa: musi mieć odpowiednią wysokość, żeby zmieściły się w niej wszystkie strefy, więc bardzo niskie i wąskie modele ograniczają wybór konstrukcji soczewki. Dlatego na pytanie, ile kosztują okulary progresywne, można odpowiedzieć dopiero po dobraniu soczewek i oprawy.

Czym czyścić okulary progresywne?

Zasady są takie same jak przy każdych soczewkach z powłokami, z jednym zastrzeżeniem: rysy powstają najczęściej w dolnej części soczewki, czyli dokładnie tam, gdzie czytasz. Do czyszczenia okularów progresywnych najlepiej używać płynu do okularów i czystej ściereczki z mikrofibry. Odpada wycieranie na sucho, ręcznik papierowy i róg koszulki, bo to prosta droga do mikrozarysowań. Nie stosuj również alkoholu ani domowych detergentów, które mogą uszkodzić powłokę antyrefleksyjną. Zapiaszczone soczewki najpierw opłucz letnią wodą.

Skuteczność okularów progresywnych zależy w dużej mierze od pomiarów i rozmowy o tym, jak wygląda Twój dzień. Chcesz sprawdzić, czy okulary progresywne będą odpowiednim rozwiązaniem dla Ciebie? Skontaktuj się z nami i umów się na badanie wzroku w salonie Optiforma w Krakowie. Dobierzemy konstrukcję soczewki do Twoich potrzeb i sprawdzimy, czy wybrana oprawa będzie odpowiednia.